Vervuiling opsporen en wetlands herstellen in Fort Portal
Oeganda – De aanwezigheid van kleine ‘beestjes’ zoals larven of slakken vertelt minstens evenveel over de kwaliteit van rivierwater als een analyse van een staal water in het labo. Dat leerden inwoners van de draslanden in Fort Portal. Onze partner KFF gaat met hen op onderzoek.
Join For Water werkt met zijn partners in Fort Portal aan het herstel van de wetlands in deze stad. Onderdeel van dat herstel is de verbetering van de waterkwaliteit van de waterlopen die zijn aangetast door verzanding, vervuiling en intensief landgebruik. De monitoring van de waterkwaliteit is in handen van KFF, Kyaninga Forest Foundation, met de steun van Join For Water.
Geen schoon drinkwater
Veel kleine waterlopen in Fort Portal City en de omliggende draslanden zijn zwaar aangetast door erosie, afval en lozing uit de woningen. Door het verval van de wetlands, raakt het water vervuild, verslechtert het planten- en dierenleven en hebben gemeenschappen stroomafwaarts geen toegang meer tot schoon water. Meer dan 3.000 mensen die in de buurt van deze beken wonen, worden hierdoor rechtstreeks getroffen. Dat zijn gezinnen die vlak aan de wetlands wonen; zij hebben geen toegang tot schoon water voor huishoudelijk gebruik en landbouw.
Om deze problemen aan te pakken, is KFF begonnen met het regelmatig nemen van monsters 17 geselecteerde waterlopen, zoals Mugunu, Nyabukara, Nyakasura, Nyakimya, Wamikira en andere.
Met de bevindingen zal KFF een eenvoudige identificatiesleutel maken die door schoolkinderen, leden van de gemeenschap en lokale leiders kan worden gebruikt om zelf de waterkwaliteit te controleren. Zo worden de inwoners burgerwetenschappers en kunnen ze actief deelnemen aan de bescherming van wetlands.
Kicknetbemonstering, zegt u?
Omdat in Oeganda onvoldoende expertise en laboratoria beschikbaar zijn voor analyse van waterkwaliteit, gebruikt KFF de methode ‘kicknetbemonstering’. Dat is een techniek waarbij je in ondiepe waterlopen de bodem omwoelt om kleine ongewervelde dieren op te vangen.
Deze kleine diertjes zoals larven, wormen, slakken, kreeftjes of schelpen geven een goede indicatie voor de ecologische gezondheid van water. Sommige overleven immers enkel in zuiver water, andere kunnen een lichte vervuiling verdragen. De diertjes blijven enkel aanwezig als de kwaliteit van het water in de loop van de tijd stabiel blijft en zijn daarom een betere indicator voor de waterkwaliteit op lange termijn. Een gewoon watermonster dat je neemt, geeft immers enkel een momentopname.
KFF werkt voor het nemen van de monsters met teams van inwoners. Zij zullen door hun deelname beter begrijpen hoe menselijke activiteiten ingrijpen op de ecosystemen, en op de organismen die in de waterlopen leven.
