Ik steun
sluit

Tangala bloeit op dankzij nieuwe waterdam

15 juli, 2026

In de landelijke gemeente Mountougoula was water lange tijd de grootste uitdaging voor landbouwers. In het dorp Tangala waren groentetelers afhankelijk van traditionele waterputten die al enkele maanden na het regenseizoen droogvielen. Daardoor was landbouw buiten het regenseizoen vrijwel onmogelijk. De beperkte toegang tot water leidde tot lage opbrengsten, kleine landbouwoppervlakten en een toenemende uitstroom van jongeren naar andere dorpen op zoek naar werk.

Doordacht van ontwerp tot uitvoering

Om deze situatie te veranderen, werd een kleine waterdam gebouwd op de Tangala-rivier. Het doel was eenvoudig maar ambitieus: het hele jaar door toegang bieden tot water, meer landbouwgrond productief maken en de economische weerbaarheid van de lokale gemeenschap versterken.

Voor de start van de werken voerden experts van het Institut Polytechnique Rural (IPR) van Katibougou, ingenieurs van CSPEEDA en adviseurs van Join For Water uitgebreide voorbereidende studies uit. Ze onderzochten de technische, hydrologische en economische haalbaarheid van het project, bepaalden de meest geschikte locatie voor de dam en analyseerden mogelijke gevolgen voor het milieu en de biodiversiteit.

Het uiteindelijke ontwerp omvatte een dam van 12 meter lang en 60 cm breed met een centrale overlaat en een verstevigde stenen constructie.

De werken werden uitgevoerd door een lokaal bedrijf. Naast de bouw van de dam werden ook irrigatiekanalen aangelegd en kregen landbouwers opleidingen over het onderhoud en beheer van de infrastructuur. Tijdens het hele proces waakte onze partner CSPEEDA over het hele proces en zorgde ervoor dat lokale bewoners betrokken werden, zodat zij zich eigenaar voelen van het project en actief kunnen bijdragen aan het duurzame beheer ervan.

Groeiende landbouwactiviteiten

De impact van de dam was al snel zichtbaar. Dankzij de permanente beschikbaarheid van water konden landbouwers hun activiteiten uitbreiden en ook tijdens het droge seizoen blijven produceren.

De bebouwde oppervlakte groeide van 3,5 hectare naar meer dan 20 hectare; het aantal actieve landbouwers nam toe van 13 naar 79, waaronder 29 vrouwen. De totale landbouwproductie steeg van 6,5 ton naar 54 ton.

Het verhaal van landbouwer Fanto Doumbia illustreert deze vooruitgang. Voor de aanleg van de dam bewerkte hij 0,5 hectare grond en produceerde hij 0,75 ton groenten. Vandaag bewerkt zij 0,75 hectare en haalt zij een opbrengst van ongeveer 1 ton.

Meer kansen voor vrouwen

Het project heeft ook een belangrijke bijdrage geleverd aan de economische positie van vrouwen in Tangala.

Waar vroeger slechts vier vrouwelijke landbouwers actief waren op een gezamenlijke oppervlakte van 0,85 hectare, zijn dat er vandaag 29 op meer dan 4 hectare landbouwgrond. Hun gemiddelde opbrengst verdubbelde zelfs, van 8 ton per hectare naar 16,6 ton per hectare.

Ook voor Fatoumata Samaké veranderde de situatie ingrijpend. Haar productie steeg van 0,4 ton op 0,2 hectare naar 0,75 ton op 0,5 hectare. Dankzij de hogere opbrengsten beschikken vrouwen over meer eigen inkomsten en een grotere financiële zelfstandigheid.

Nieuwe natuur rond het water

De dam heeft niet alleen voordelen voor de landbouw. Door de permanente waterreserve ontstond een nieuw ecosysteem dat de lokale biodiversiteit versterkt.

Water- en oevervogels zoals reigers en eenden vinden steeds vaker hun weg naar het gebied. Door de introductie van jonge vis en de aanwezigheid van een permanente waterplas kwam ook de visserij op gang. Daarnaast worden meer bijen en vlinders waargenomen, wat de bestuiving van gewassen bevordert.

Ook de vegetatie langs de oevers herstelt zich. Meer begroeiing helpt erosie voorkomen en draagt bij aan een betere bodemkwaliteit.

Sterkere lokale economie

De voordelen van de dam reiken verder dan de landbouw alleen. Gezinnen kunnen nu het hele jaar door groenten verkopen op lokale markten, wat zorgt voor stabielere en hogere inkomsten.

Daarnaast biedt de collectieve visserij een extra bron van voedsel en inkomsten. De toegenomen economische activiteit creëert werkgelegenheid in het dorp en vermindert de noodzaak voor jongeren om elders werk te zoeken.

Veel gezinnen investeren hun extra inkomsten bovendien in de opleiding van hun kinderen en in betere leefomstandigheden.

Meer voedselzekerheid en variatie

Dankzij de betrouwbare watervoorziening kunnen landbouwers nu een grotere verscheidenheid aan gewassen telen, waaronder tomaten, uien, kolen, aubergines, pepers en okra.

Die diversificatie zorgt voor een gevarieerder voedselaanbod, een betere voedselzekerheid en nieuwe commerciële kansen. Gemiddeld stegen de landbouwopbrengsten met 75 procent: van 2 ton per hectare vóór de aanleg van de dam naar 3,5 ton per hectare vandaag.

Voor sommige inwoners betekende het project zelfs een volledig nieuwe start. Zo kon Amadou Doumbia, die vroeger geen landbouwactiviteiten had, beginnen met het bewerken van een halve hectare grond en een opbrengst van 0,75 ton realiseren.

Bescheiden infrastructuur, grote impact

De dam van Tangala toont aan hoe een relatief kleine waterinfrastructuur een grote maatschappelijke impact kan hebben. Door permanente toegang tot water mogelijk te maken, versterkt het project de voedselzekerheid, verhoogt het de inkomens van gezinnen en creëert het nieuwe kansen voor vrouwen en jongeren.

Er blijven uitdagingen bestaan, zoals het collectieve beheer van water, een betere toegang tot markten en verdere opleiding van landbouwers. Toch bewijst Tangala dat duurzame oplossingen op lokale schaal een krachtige motor kunnen zijn voor economische ontwikkeling en sociale vooruitgang.

De waterdam is vandaag veel meer dan een infrastructuurproject: hij is uitgegroeid tot een hefboom voor een veerkrachtige en toekomstgerichte gemeenschap.

 

Nog meer verhalen uit Tangala : Vorming en vastberadenheid als sleutels voor succes | Join For Water

Meer over CSPEEDA