Een klimaattop in Turkije lijkt ver weg van een rivieroever in West-Oeganda. Toch begint daar het verhaal dat Join For Water meeneemt naar COP31 in Antalya.
Aan de Mpanga, de rivier die vanuit het Rwenzori-gebergte langs Fort Portal naar het George-meer stroomt, zitten boeren, vissers en buurtbewoners rond een bordspel. Het heet de Mpan’game. Op het speelbord ligt hun eigen rivier: de moerassen die water vasthouden, de oevers die door vee worden beschadigd, de plekken waar afval zich ophoopt.
Wie meespeelt, denkt mee over oplossingen. Niet een ministerie dat van bovenaf beslist, maar mensen die van de rivier leven en samen bepalen wat eerst moet gebeuren.
Het is een klein beeld. Maar het vat samen waar klimaatadaptatie echt over gaat.
Verandert het wel iets?
Waarom zou een waterorganisatie met beperkte middelen naar een klimaattop in Antalya trekken? Die vraag krijgen we soms. Klimaattoppen zijn groot, duur en vaak tergend traag.
Ons antwoord gaat over rechtvaardigheid én financiering. Want in Antalya wordt mee bepaald hoe de wereld straks beoordeelt of landen zich beter kunnen aanpassen aan klimaatverandering. Wat niet zichtbaar wordt in internationale klimaatdoelen, dreigt ook bij de financiering uit beeld te verdwijnen.
Wat telt als klimaatadaptatie?
Vorig jaar, op COP30 in Belém, werd een reeks van 59 vrijwillige indicatoren aangenomen om te meten hoe landen zich aanpassen aan klimaatverandering. Water krijgt daarin een eigen plaats. Maar over de indicatoren bestaat nog discussie. De verdere uitwerking ervan staat op de agenda van COP31.
Dat klinkt technisch, maar de gevolgen zijn heel concreet.
Als we klimaatadaptatie alleen meten aan de hand van nieuwe kranen, leidingen of andere infrastructuur, blijft veel belangrijk werk onzichtbaar. Denk aan herstelde moerasgebieden die water vasthouden, gemeenschappen die hun rivier beschermen of lokale watercomités die samen beslissen over het beheer.
Precies die inspanningen maken mensen en ecosystemen weerbaarder tegen droogte en overstromingen. Ze verdienen erkenning in het klimaatbeleid én toegang tot financiering.
Ook tijdens de vorige klimaattoppen pleitte Join For Water ervoor om water en gezonde ecosystemen een volwaardige plaats te geven in het internationale klimaatbeleid. De discussies over hoe landen hun vooruitgang meten, zijn nog niet afgerond. In Antalya willen we daarom een stap verder gaan: zorgen dat de ervaringen van lokale gemeenschappen ook hun weg vinden naar nationale adaptatieplannen en internationale afspraken.
