World Water Development Report 2020

Afvalwaterzuivering om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Join For Water zette er al op in, onder meer in Madagaskar, waar een ecologisch zuiveringsstation met rietveld werd gerealiseerd. © Join For Water / Dries Moorthamers

Het klimaat verandert en zal blijven veranderen, en treft samenlevingen voornamelijk via water. UN-Water – een platform van de Verenigde Naties – houdt de vinger aan de pols en publiceerde in maart het jaarlijkse World Water Development Report, getiteld 'Water and Climate Change'. Het richt zich op de uitdagingen, kansen en mogelijke reacties op klimaatverandering.

Het rapport is duidelijk. Water zal steeds minder vanzelfsprekend worden, naarmate de klimaatvariabiliteit toeneemt. Gebieden met waterschaarste krijgen het nog lastiger, maar ook regio’s die vandaag nog niet zo ernstig zijn getroffen staan voor grote uitdagingen. Watergerelateerde rampen zoals droogtes en overstromingen zullen frequenter en ernstiger worden. Voedselzekerheid, menselijke gezondheid, stedelijke en landelijke regio’s, energieproductie, industriële ontwikkeling, economische groei en ecosystemen zijn allemaal waterafhankelijk en dus kwetsbaar voor de gevolgen van klimaatverandering. Algemeen gesteld worden ontwikkelingslanden het zwaarst getroffen.

Het rapport heeft het over water als een ‘klimaatconnector’. Het thema water moet meer verwerkt worden in globale processen voor klimaat, duurzame ontwikkeling en risicovermindering van rampen, zo kunnen klimaatuitdagingen nog beter met de andere SDG’s verbonden worden.

Waterbeheer als instrument voor adaptatie en mitigatie

Het waterbeheer van vandaag past zich aan de klimaatverandering aan (adaptatie): we zoeken bijvoorbeeld oplossingen om met overstromingen om te gaan, en landbouw en industrie moeten duurzamer produceren, zeker in gebieden met waterstress.  

Waterbeheer kan echter ook een belangrijke rol spelen in het tegengaan van klimaatverandering (mitigatie). Waterefficiëntie maatregelen hebben immers een direct effect op energiebesparing, wat leidt tot een beperktere uitstoot van broeikasgassen. Specifieke interventies zoals conserveringslandbouw (landbouw waarbij de grond zo weinig mogelijk wordt verstoord), bescherming van wetlands en andere natuurgebaseerde oplossingen, kunnen helpen koolstof in biomassa en bodems vast te leggen. Afvalwaterzuivering kan de uitstoot van broeikasgassen verminderen en tegelijkertijd biogas leveren als bron van hernieuwbare energie. (Onbehandeld afvalwater is een bron van broeikasgassen: meer dan 80% van al het afvalwater komt zonder behandeling terug in de natuur terecht; de behandeling van het organische materiaal kan de uitstoot van broeikasgassen verminderen.)

Hoewel algemeen wordt erkend dat klimaatverandering aangepakt kan worden door extra aandacht te hebben voor het waterthema, wordt dit helaas amper vertaald in concrete actie.

Klimaatfondsen

Het beheer van waterbronnen en de voorzieningen en dienstverlening voor water en sanitatie zijn momenteel ondergefinancierd. Het leeuwendeel van de fondsen voor klimaatverandering is gereserveerd voor mitigatie, terwijl waterinterventies veelal betrekking hebben op adaptatie. Er zijn echter steeds meer mogelijkheden om via waterbeheer in te zetten op mitigatie, waardoor de klimaatfondsen gebruikt kunnen worden voor bijkomende financiering.

 

>> Lees het rapport

Follow
us